Eko-dualizm, czyli dlaczego jesteśmy niekonsekwentni i robimy rzeczy sprzeczne - okiem psychologa

Wpisany przez Dorota Zarczuk poniedziałek, 26 kwietnia 2010 10:30

Zosia z upodobaniem kupuje produkty ekologiczne, wśród nich w szczególności kosmetyki i środki czystości. Zna się na tym, trzeba przyznać, do tego stopnia nawet, iż wśród znajomych uchodzi za kogoś w rodzaju eksperta. Koleżanki często zasięgają jej rady i opinii. Jednocześnie, przy całej swojej wiedzy i uwadze, jaką poświęca tej tematyce, Zosia zdumiewająco beztrosko obchodzi się z wodą i odpadkami, których nie chce się jej recyklingować.

Wszyscy zapewne znamy z obserwacji, a może nawet z własnego doświadczenia, sytuacje podobne do wyżej opisanej. Powstaje więc pytanie: czemu się tak zachowujemy? Czemu bywamy tak niespójni, niekonsekwentni? Czemu tak często się zdarza, że jedno mówimy, a robimy drugie lub że robimy rzeczy ze sobą sprzeczne? Na takie pytanie nie można udzielić jednej konkretnej odpowiedzi.

Przyczyny w różnych przypadkach są różne, podobnie, jak różne są powody, dla których rozmaici ludzie interesują się szeroko rozumianą ekologią. Różna jest też głębokość tego zainteresowania i stopień rzeczywistego zaangażowania w prowadzenie ekologicznego trybu życia.

Sądzę, że jednym z kluczowych problemów jest brak zarówno świadomości, jak też zwyczajnie wiedzy na poziomie ogólnym i całościowym. Wiedzy i świadomości, które mogłyby się przełożyć na styl życia stanowiący coś więcej, niż powierzchowne zainteresowanie, poparte pobieżną wiedzą, czy też nawet wiedzą dogłębną, ale wąską, ograniczoną do konkretnych pojedynczych aspektów.

Z tego między innymi powodu ekologia ogranicza się niezmiernie często do zachowań i postaw wycinkowych, podyktowanych potrzebą sprawienia sobie przyjemności (znam się na ekologicznych kosmetykach, stosuje je i mogę pobrylować wśród znajomych), zaimponowania, wyróżnienia się, zwrócenia na siebie uwagi, przyłączenia się do jakiegoś awangardowego ruchu, czy wreszcie zrobienia od czasu do czasu „dobrego uczynku" - dla spokoju sumienia, lepszego samopoczucia, itp.

Wszystko to są motywy i postawy tak powierzchowne, jak powszechne. Nie, żebym miała zamiar kogokolwiek krytykować, czy oskarżać. Po prostu myślę, że nurt ekologiczny jest w naszym kraju czymś nowym i młodym. Czymś, co dopiero kiełkuje. Ten stan rzeczy pociąga za sobą wszystkie wyżej wymienione konsekwencje.

Nie mamy skąd czerpać dobrych wzorców całościowych, poza tym przecież od czegoś trzeba zacząć. Trudno jest zmienić wszystko od razu. Zmiana nawyków i przyzwyczajeń to proces stopniowy i długotrwały. Zmiana świadomości tym bardziej. Bardzo niewielu spośród nas miało to szczęście nauczyć się w domu rodzinnymi i z niego wynieść odpowiednie wzorce. Zdecydowana większość z nas zdobywa informacje i uczy się na własna rękę - z różnymi efektami i z różnym poziomem wsparcia ze strony otoczenia. Czasem - i to zapewne nierzadko - wbrew niemu, narażając się na ośmieszenie i opinię „nawiedzonego".

Wszystko to składa się na obraz całości taki, jaki mamy. Przede wszystkim jednak brakuje nam dobrych, całościowych wzorców i rozwiązań: po pierwsze względnie prostych, po drugie stosunkowo tanich, czyli osiągalnych dla przeciętnej większości, i - po trzecie -rzeczywiście (a nie powierzchownie) przyjaznych zarówno człowiekowi, jak jego szeroko pojętemu otoczeniu.

----------
Warto przeczytać: Czym skorupka za młodu nasiąknie czyli jak uczyć dzieci pro-ekologicznych postaw.

Więcej artykułów z pogranicza psychologii i ekologii znaleźć można w dziale ekoPSYCHOLOGIA.

Zdjęcie: magnetamerica.com

Komentarze

Wilgareth4

0

 

 

Czytałam gdzieś bodajże w Przekroju, że jesteśmy zaprogramowani (tj. nasz mózg) by szukać maksimum przyjemności i minimum wysiłku. Segregacja śmieci raczej kojarzy się z wysiłkiem i brakiem przyjemności, stąd taka niechęć.

środa 28 kwietnia 2010, 15:13

Odpowiedz

Imię/nick *
Kod   
ChronoComments by Joomla Professional Solutions

Wyślij komentarz

Anuluj

Imię/nick *
Kod   
ChronoComments by Joomla Professional Solutions

Wyślij komentarz